fan blades India vs america :- ભારતમાં સીલિંગ ફેનમાં મોટેભાગે ત્રણ પાંખા હોય છે, જ્યારે અમેરિકા અને અન્ય પશ્ચિમી દેશોમાં ચાર કે પાંચ પાંખા વાળા ફેન વધુ સામાન્ય છે. આનું મુખ્ય કારણ આબોહવા, ઉપયોગની જરૂરિયાત અને આર્થિક પરિબળો છે, જે ઘણા લોકોને ખબર નથી હોતી!
મુખ્ય કારણો:
- આબોહવા અને કૂલિંગની જરૂરિયાત:
- ભારતમાં ગરમ અને ભેજવાળું વાતાવરણ હોવાથી ફેનનો મુખ્ય હેતુ મજબૂત અને ઝડપી હવા આપવાનો છે. ત્રણ પાંખા વાળા ફેનમાં ઓછું વજન અને ઓછી હવાની અવરોધ હોવાથી મોટર વધુ ઝડપે ફરે છે, જેથી વધુ હવા મળે છે અને સીધું કૂલિંગ થાય છે.
- અમેરિકામાં મોટાભાગના ઘરોમાં એર કન્ડિશનર (AC) હોય છે. ત્યાં ફેનનો ઉપયોગ મુખ્યત્વે ACની ઠંડી હવાને રૂમમાં સરખી રીતે ફેલાવવા (circulation) માટે થાય છે. ચાર-પાંચ પાંખા વાળા ફેન ધીમા ફરે છે, વધુ શાંત હોય છે અને હવાને વધુ સમાન રીતે ફેલાવે છે.
- એરોડાયનેમિક્સ અને કાર્યક્ષમતા:
- વધુ પાંખા હોવાથી ફેનનું વજન વધે છે અને હવાનો અવરોધ (drag) વધે છે, જેથી ઝડપ ઘટે છે. ત્રણ પાંખા આ બેલેન્સમાં સૌથી ઓપ્ટિમલ માનવામાં આવે છે – વધુ હવા, ઓછી વીજળી અને ઓછો અવાજ.
- વધુ પાંખા વાળા ફેન વધુ શાંત હોય છે, પણ ભારત જેવા ગરમ વાતાવરણમાં તેની જરૂર ઓછી પડે છે.
- આર્થિક અને ડિઝાઇનના કારણો:
- ભારતમાં ફેન ઘણી વાર એકમાત્ર કૂલિંગનો સ્ત્રોત હોય છે, તેથી સસ્તા, ઝડપી અને વીજળી બચાવનારા ત્રણ પાંખા વાળા ફેન વધુ લોકપ્રિય છે.
- અમેરિકામાં ફેનને ડેકોરેટિવ આइટમ તરીકે પણ જોવામાં આવે છે (ઘણી વાર લાઇટ સાથે), તેથી વધુ પાંખા વાળા સુંદર અને શાંત ફેન પસંદ કરવામાં આવે છે.
આ કારણોસર જ ભારતમાં 99% ફેન ત્રણ પાંખા વાળા હોય છે! જોકે આજકાલ પ્રીમિયમ ફેનમાં ચાર-પાંચ પાંખા વાળા પણ મળે છે, પણ તે મોંઘા અને ડિઝાઇન માટે વધુ હોય છે.
